Ventilatiesysteem nodig? Dit zijn de beste ventilatiesystemen

Wat zijn de beste ventilatiesystemen?

Een ventilatiesysteem zuivert de binnenlucht en zorgt voor een gezonde instroom van verse lucht. Er bestaan verschillende soorten ventilatiesystemen. We onderscheiden systemen in de categorieën A, B, C en D.

Ventilatiesysteem A

Natuurlijke luchtafvoer en luchtaanvoers

Ventilatiesysteem B

Natuurlijke luchtafvoer en mechanische luchttoevoer

Ventilatiesysteem C

Natuurlijke luchttoevoer en mechanische luchtafvoer

Ventilatiesysteem D

Mechanische luchtafvoer en mechanische luchtaanvoer

Welke ventilatiesystemen zijn het effectiefst voor vochtbestrijding?

Voor optimale vochtbeheersing in huizen worden Energy Recovery Ventilators (ERV’s), Heat Recovery Ventilators (HRV’s) en mechanische ventilatiesystemen met vochtregeling aangeraden. Deze systemen zorgen ervoor dat overtollig vocht snel wordt afgevoerd, terwijl verse, gefilterde lucht aangevoerd wordt. Met name ERV’s en HRV’s zijn zeer geschikt in moderne, goed geïsoleerde woningen vanwege hun energiezuinige werking en uitstekende vochtcontrole.

ERV- en HRV-systemen

Een ERV-systeem wisselt naast warmte ook vocht uit tussen binnenlucht en buitenlucht, waardoor het niet alleen helpt tegen vochtproblemen, maar ook bijdraagt aan een lagere energiefactuur en betere luchtkwaliteit. Een HRV-systeem doet hetzelfde, maar wisselt alleen warmte uit, wat ideaal is voor drogere klimaten.

Ventilatiesystemen met humidistat of vochtvoeler

Ventilatiesystemen met een ingebouwde humidistat (vochtvoeler) passen de ventilatie aan op basis van het actuele vochtgehalte in huis of buiten. Dat zorgt ervoor dat het systeem enkel draait wanneer nodig, wat energie bespaart en de kans op condensatie vermindert.

Passieve ventilatiesystemen

Passieve of natuurlijke ventilatiesystemen, zoals de EZ Breathe, bieden een continue luchtstroom zonder ventilatoren, zijn energiezuinig en ideaal voor ruimtes zoals kelders en kruipruimtes waar continue basisventilatie gewenst is.

Wat doet een ventilatiesysteem?

De functie van een ventilatiesysteem is het zuiveren van lucht in je huis. Denk hierbij aan vochtige lucht (afkomstig van condensatie of woonactiviteiten zoals koken en wassen). Ook stofdeeltjes worden natuurlijk afgevoerd via het ventilatiesysteem. Door goed te ventileren kunnen vochtproblemen zoals schimmelaanslag geen kans krijgen. Ventileren is dan ook meestal de nummer 1 oplossing voor vochtproblemen als condensatie en schimmelvorming.

Een goede ventilatie beschermt bovendien de gezondheid van de bewoners door de hoeveelheid allergenen, schimmelsporen en vluchtige organische stoffen (VOS) in huis te verminderen.

Hoe ventileer je een huis om condensatie te voorkomen?

Het vermijden van condensatie begint met voldoende ventilatie in vooral vochtgevoelige ruimtes zoals de keuken, badkamer en slaapkamer. Gebruik daar altijd een afzuigventilator of mechanisch ventilatiesysteem. Laat daarnaast, vooral bij koken of douchen, de ventilatie nog minimaal een kwartier extra draaien voor optimale vochtverwijdering. Controleer regelmatig dat ventilatieroosters niet verstopt zijn. Een gezinswoning profiteert het meest van een centraal ventilatiesysteem (ERV, HRV, of systeem D) voor constante luchtverversing en vochtcontrole

Hoe kun je de relatieve luchtvochtigheid in huis verlagen?

Naast goede ventilatie helpt ook het vermijden van wasgoed binnen drogen en het regelmatig schoonmaken van filters. In vochtige periodes is een luchtontvochtiger of een ventilatiesysteem met vochtregeling aan te raden. Mechanische ventilatie met timer of humidistat biedt hierbij een ideale oplossing, omdat die alleen ventileert bij een teveel aan vocht.

Wat kost een ventilatiesysteem? Richtprijzen per type

De prijs hangt vooral af van het type systeem en of je in nieuwbouw plaatst of in een bestaande woning inbouwt. Bij renovatie ligt de kost hoger, omdat kanalen door bestaande muren en plafonds moeten. Onderstaande richtprijzen zijn indicatief voor een doorsnee gezinswoning, inclusief plaatsing.

Een enkele badkamer- of keukenventilator is veel goedkoper: reken op € 40 tot € 250 voor het toestel, plus plaatsing. Dat lost een lokaal vochtprobleem in één natte ruimte op, maar vervangt geen ventilatie van de hele woning. Systeem D vraagt door de twee ventilatoren en de kanalen de grootste investering, maar wint een deel terug via de warmterecuperatie op je verwarmingsfactuur. Wil je de totale kostenkant van je vochtprobleem in kaart brengen, bekijk dan ook de prijs van vochtbestrijding. Los ventileren een echt condensatievochtprobleem niet volledig op, dan speelt vaak ook isolatie of een andere vochtbron mee.

Welk systeem kies je: nieuwbouw of bestaande woning?

Er is geen systeem dat voor iedereen het beste is. De keuze hangt af van je woning, je budget en hoe ingrijpend je kan of wil verbouwen.

Nieuwbouw of grondige renovatie

Bouw je nieuw of strip je de woning tot op de ruwbouw, dan kan je zonder veel meerkost de kanalen voor een systeem D met warmterecuperatie voorzien. Dat geeft de beste luchtkwaliteit, gefilterde verse lucht en het minste warmteverlies. De vergelijking tussen beide zit uitgewerkt op systeem C of D.

Bestaande woning met vocht of schimmel

Zit je met condens op de ramen, schimmel of een muffe geur in een woning die je niet volledig openlegt, dan is systeem C meestal de verstandigste keuze. Je hebt maar één afvoerkanaal nodig; de verse lucht komt via ventilatieroosters boven de ramen binnen. In de vraaggestuurde variant (C+) meten vochtsensoren per ruimte en draait het systeem harder in de badkamer wanneer je doucht. Is zelfs dat te ingrijpend, dan bieden decentrale ventilatoren met warmteterugwinning per ruimte een oplossing. Een volledig overzicht van de types staat op alle ventilatietypes.

Kelder of kruipruimte

Vocht van onderuit los je niet op met woningventilatie. Een vochtige kruipruimte vraagt gerichte kruipruimteventilatie of bodemfolie; een klamme kelder eerder kelderventilatie. Komt het vocht in de muren omhoog, dan is ventileren sowieso niet de oplossing en gaat het om opstijgend vocht.

Zelf plaatsen of een vakman inschakelen?

Wat je zelf kan doen, hangt af van hoe ver de ingreep gaat.

• Zelf haalbaar: een losse badkamer- of toiletventilator plaatsen of vervangen. Een opbouwventilator schroef je aan het plafond of de wand en sluit je op een bestaand punt aan. Kies een model met vochtsensor of timer, zodat het na het douchen nog even doordraait. Vervang je enkel een oud, lawaaierig toestel, dan kan je vaak op dezelfde kabel en doorvoer verder.
• Beter voor de vakman: een volledig systeem C of D met kanalen door de hele woning. De ventilatoren, de kanaaldiameters en de debieten per ruimte moeten correct berekend en ingeregeld worden, anders krijg je te weinig afvoer (vocht blijft hangen) of net tocht en geluidshinder. Ook de doorvoeren in gevel en dak vragen een luchtdichte, waterdichte afwerking.

Twijfel je of je vochtprobleem überhaupt met ventilatie op te lossen is? Meet eerst je binnenklimaat: hoe je dat doet lees je op luchtvochtigheid in huis meten en een vochtmeter kopen. Blijft het onduidelijk, vraag dan een gratis vochtdiagnose aan of laat je ventilatie door een vakman nakijken.