Een vochtige muur zegt op zich nog niet zoveel. Voordat je iets laat behandelen, wil je weten welk type vocht je hebt, want de aanpak verschilt volledig. Drie oorzaken komen het vaakst voor: optrekkend vocht, doorslaand vocht en condensatie. Ze lijken oppervlakkig op elkaar (natte plekken, soms schimmel), maar verraden zich door waar ze zitten, wanneer ze opduiken en of er zout of schimmel bij komt kijken. Hieronder loop je de herkenpunten per type af, plus een eenvoudige folietest die je zelf kunt doen. Twijfel je na het lezen nog, dan brengt een gratis vochtdiagnose duidelijkheid.
Optrekkend vocht: van onderaf omhoog
Optrekkend vocht komt vanuit de bodem via de fundering de muur in trekken, tegen de zwaartekracht in door de poriën van de baksteen. Het herken je vooral aan de plek: het zit laag en heeft meestal een vrij scherpe, horizontale vochtgrens, vaak ergens tussen 30 cm en anderhalve meter boven de vloer. Boven die lijn is de muur droog, eronder vochtig.
- Waar: onderaan de muur, met een duidelijke waterlijn die niet hoger klimt dan het vocht kan reiken.
- Wanneer: het hele jaar door, redelijk constant. Regen maakt weinig verschil.
- Signalen: witte zoutuitslag (salpeter), afbladderende verf en loskomend pleisterwerk laag op de muur.
Dat zout is typisch: het grondwater neemt opgeloste zouten mee die achterblijven als het water verdampt. Verdieping per type vind je op opstijgend vocht en, twijfel je tussen dit en infiltratie, op waterinfiltratie of opstijgend vocht.
Doorslaand vocht: van buiten door de gevel
Doorslaand vocht dringt van buitenaf horizontaal door de gevel naar binnen, meestal via een beschadigde of poreuze muur, slecht voegwerk of een verzadigde spouw. In tegenstelling tot optrekkend vocht zit het niet netjes onderaan.
- Waar: hoger of verspreid over de muur, vaak rond een raamkozijn, een barst of een zwakke plek in de gevel. Geen strakke waterlijn onderaan.
- Wanneer: gekoppeld aan regen. De plek wordt donkerder na een flinke bui of een periode slagregen en trekt daarna weer wat weg.
- Signalen: vochtplekken die de vorm van de buitenschade volgen; minder uitgesproken zoutkringen dan bij optrekkend vocht.
De richting is dus het grote onderscheid: optrekkend vocht komt verticaal van onderaf, doorslaand vocht komt horizontaal van buiten. Lees door op doorslaand vocht herkennen en doorslaand vocht in de buitenmuur. Een naast-elkaar-vergelijking staat op verschil doorslaand en optrekkend vocht.
